Di antara nikmat Allah Ta’ala yang paling besar kepada seseorang adalah anugerah ibu bapa. Nikmat ibu bapa sangat berharga dan tidak boleh ditukar ganti sehingga ianya diberikan kepada seseorang hanya sekali dalam seumur hidupnya. \u200e<\/p>\n
Sebagaimana nikmat hidup hanya diberikan sekali kepada seseorang, dan apabila ia berakhir, ia tidak akan kembali, begitu juga nikmat ibu bapa, apabila diambil, tidak akan dapat dikembalikan. \u200e<\/p>\n
Setiap nikmat yang dinikmati oleh seseorang mempunyai hak tertentu yang terdapat padanya. Oleh kerana nikmat ibu bapa adalah antara nikmat yang paling besar, maka hak yang terdapat padanya adalah antara hak yang paling utama dalam agama.\u200e<\/p>\n
Al-Quran Majeed dan Ahaadith penuh dengan perintah dan hukum mengenai kepentingan besar untuk memenuhi hak ibu bapa dan memperlakukan mereka dengan sangat baik. \u200e<\/p>\n
Dalam Al-Quran Majeed, Allah Ta’ala berfirman:<\/p>\n
\u0648\u064e\u0642\u064e\u0636\u064e\u0649\u0670 \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0623\u064e\u0644\u0651\u064e\u0627 \u062a\u064e\u0639\u0652\u0628\u064f\u062f\u064f\u0648\u0627 \u0625\u0650\u0644\u0651\u064e\u0627 \u0625\u0650\u064a\u0651\u064e\u0627\u0647\u064f \u0648\u064e\u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0648\u064e\u0627\u0644\u0650\u062f\u064e\u064a\u0652\u0646\u0650 \u0625\u0650\u062d\u0652\u0633\u064e\u0627\u0646\u064b\u0627\u00a0\u06da<\/span>\u00a0\u0625\u0650\u0645\u0651\u064e\u0627 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0644\u064f\u063a\u064e\u0646\u0651\u064e \u0639\u0650\u0646\u062f\u064e\u0643\u064e \u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u0628\u064e\u0631\u064e \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064f\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0643\u0650\u0644\u064e\u0627\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0641\u064e\u0644\u064e\u0627 \u062a\u064e\u0642\u064f\u0644 \u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0623\u064f\u0641\u0651\u064d \u0648\u064e\u0644\u064e\u0627 \u062a\u064e\u0646\u0652\u0647\u064e\u0631\u0652\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0642\u064f\u0644 \u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u0645\u064e\u0627 \u0642\u064e\u0648\u0652\u0644\u064b\u0627 \u0643\u064e\u0631\u0650\u064a\u0645\u064b\u0627\u00a0\u200e\ufd3f\u0662\u0663\ufd3e\u200f<\/span><\/p>\n Tuhanmu telah memerintahkan supaya kamu jangan menyembah selain Dia, dan hendaklah kamu berbuat baik kepada ibu bapa. Jika salah seorang di antara keduanya atau kedua-duanya mencecah umur lanjut, maka janganlah kamu sekali-kali mengatakan kepada keduanya, \u201cUff\u201d, dan janganlah kamu membentak mereka dan ucapkanlah kepada mereka perkataan yang mulia.\u201d\u200e <\/em>[1]<\/sup><\/p>\n Diriwayatkan dalam hadis bahawa keredhaan Allah Ta’ala terletak pada keredhaan ibu bapa, dan kemurkaan Allah \u200eTa’ala terletak pada kemurkaan ibu bapa.\u201d\u200e[2]<\/sup><\/p>\n Ibu bapamu adalah Syurgamu atau Nerakamu<\/strong><\/p>\n Suatu ketika, seorang sahabat bertanya kepada Rasulullah (sallallaahu alaihi wasallam) tentang hak ibu bapa. Rasulullah (sallallaahu alaihi wasallam) bersabda, \u201cMereka (ibu bapa) sama ada Syurgamu atau Nerakamu.\u201d\u200e[3]<\/sup><\/p>\n Dengan kata lain, jika seseorang itu baik, belas kasihan dan penyayang terhadap ibu bapanya dan taat kepada mereka dalam semua perkara yang dibenarkan, dia akan dikurniakan Syurga. Sebaliknya, jika dia menderhaka kepada mereka dan bersikap kasar terhadap mereka, maka perlakuan jahatnya terhadap mereka akan menjadi sebab dia memasuki neraka Jahannam.\u200e<\/p>\n Dua Pintu Syurga Yang Masih Terbuka<\/strong><\/p>\n Dalam Hadis lain, Rasullullah (sallallahu alaihi wassallam) bersabda, \u201cSesiapa sahaja dari kalangan muslim yang menghabiskan harinya dengan syarat ibu bapanya redha kepadanya (iaitu dia mentaati Allah Ta’ala dalam memenuhi hak ibu bapanya), maka dua pintu syurga akan terbuka untuknya. Jika dia hanya mempunyai seorang daripada ibu bapa sahaja yang hidup, maka hanya satu pintu yang akan dibuka untuknya.<\/p>\n \u201cSesiapa sahaja dari kalangan muslim yang menghabiskan harinya dalam keadaan ibu bapanya tidak redha kepadanya (iaitu dia menderhaka kepada Allah Ta’ala dalam memenuhi hak ibu bapanya), maka dua pintu neraka akan dibukakan untuknya. Jika dia hanya mempunyai seorang daripada ibu bapanya yang hidup, maka hanya satu pintu yang akan dibuka untuknya.\u201d[4]<\/sup><\/p>\n Kisah Lelaki Mendukung Ibunya Ketika Tawaf<\/strong><\/p>\n Diriwayatkan bahawa pada suatu ketika, Saidina Abdullah bin Umar (radhiallahu anhu) sedang\u00a0 bertawaf apabila dia melihat seorang lelaki dari Yaman sedang mendukung ibunya dibelakangnya semasa melakukan tawaf. \u200e<\/p>\n Semasa lelaki itu mendukung ibunya, dia melafazkan kata-kata puisi berikut:\u200e<\/p>\n Aku adalah unta yang tunduk kepadanya. Mana-mana kenderaan lain yang boleh dinaikinya mungkin menakutkannya, tetapi aku tidak akan menyebabkan dia takut (iaitu aku tidak akan menyusahkannya). Aku kini mendukungnya di belakangku, akan tetapi, tempoh dia membawaku dalam rahimnya lebih lama.<\/em>\u200e<\/em><\/p>\n Setelah selesai tawaf, lelaki itu bertanya kepada Saidina Ibnu Umar (radhiallahuanhu), \u201cAdakah aku telah menunaikan hak ibuku dengan mendukungnya semasa tawafnya?\u201d \u200e<\/p>\n Saidina Ibnu Umar (radhiallahuanhu) menjawab, “Tidak! Malah, kamu tidak membalasnya walau sesaat pun kesakitan yang dia alami semasa dia melahirkan”\u200e.[5]<\/sup><\/p>\n Taat dan berbakti kepada ibu bapa adalah jalan menuju syurga. Memberi keselesaan kepada ibu bapa, memenuhi keperluan mereka dan menunjukkan kasih sayang dan rasa hormat yang sewajarnya kepada mereka \u200eadalah satu ibadat yang besar yang membuatkan seseorang mendapat ganjaran yang besar di dunia dan seterusnya.\u200e<\/p>\n Ganjaran Haji Yang Dimakbulkan<\/strong><\/p>\n Saidina Abdullah bin Abbas (radhiallahu anhu) meriwayatkan bahawa Rasulullah (sallaallahu alaihi wasallam) bersabda, \u201cTiada \u200eanak yang taat yang memandang kedua orang tuanya dengan kasih sayang melainkan Allah Ta’ala \u200emencatat baginya pahala haji yang mabrur setiap kali dia melihat (ibu bapanya dengan belas kasihan)\u201d \u200e<\/p>\n Sahabat (radhiallahu anhum) bertanya, \u201cWalaupun dia melihat seratus kali setiap hari?\u201d Rasulullah (sallaallahu alaihi wasallam) menjawab, \u201cYa, Allah Ta’ala adalah Maha Besar dan Dia lebih Pemurah (ganjaran-Nya lebih dari yang kamu bayangkan).\u201d\u200e[1]<\/sup><\/p>\n Saidina Haarithah bin Nu\u2019maan (radhiyallahu anhu) Melayani Ibunya<\/strong><\/p>\n Saidina Haarithah bin Nu\u2019maan (radhiyallahu anhu) adalah seorang sahabat Ansari Nabi \u200e(sallallahu alaihi wassallam) terkemuka yang telah berperang dalam Perang Badar. Dari semua kebaikan Sahabat ini, yang paling menonjol adalah kasih sayang, rasa hormat dan tidak mementingkan diri sendiri yang dengannya beliau berkhidmat untuk ibunya, Saidatina Ja\u2019dah \u200e(radhiyallahu anha).\u200e<\/p>\n Rasulullah (sallallahu alaihi wassallam) pernah menceritakan mimpinya kepada para Sahaabah (radhiyallahu anhum) , memberitahu mereka bahawa baginda telah masuk ke dalam syurga dan mendengar suara seseorang membaca Al-Quran \u200eMajeed.<\/p>\n Rasulullah (sallallahu alaihi wassallam) kemudiannya berkata bahawa baginda bertanya kepada penghuni syurga tentang siapakah yang membaca Al-Quran Majeed itu. Mereka memberitahunya bahawa orang yang membaca Al-Quran\u00a0 Karim itu adalah Saidina \u200eHaaritah bin Nu\u2019man (radhiyallahu anhu). \u200e<\/p>\n Selepas menceritakan mimpi itu, Rasulullah (sallallahu alaihi wassallam) berkata kepada para Sahaabah (radhiyallahu anhum) bahawa darjat yang tinggi dan mulia yang diperoleh Saidina Harithah (radhiyallahu anhu) itu adalah kerana ketaatan dan khidmatnya kepada ibu bapanya.\u200e<\/p>\n Dilaporkan bahawa tahap cinta yang Saidina Haarithah (radhiyallahu anhu) tunjukkan terhadap ibunya terlalu tinggi hinggakan beliau akan menyuapkan ibunya makanan dengan meletakkan cebisan makanan ke dalam mulut ibunya dengan tangannya sendiri. \u200e<\/p>\n Tambahan pula, jika ibunya memberinya apa-apa arahan yang beliau tidak dengar, mungkin kerana usia ibunya yang lanjut, maka beliau tidak akan menyusahkan ibunya dengan memintanya mengulangi arahannya. Sebaliknya, beliau akan bertanya kepada mereka yang berada di situ mengenai apa yang ibunya katakan.\u200e<\/p>\n Sifat inilah, iaitu berkhidmat kepada ibunya dengan penuh kasih sayang, rasa hormat dan bertimbang rasa, yang menjadikan Sahabat ini (radhiyallahu anhu) mendapat pangkat di mana Rasulullah (sallallahu alaihi wassallam) sendiri mendengar beliau membaca Al-Quran Karim.\u200e[7]<\/sup><\/p>\n Tidak Menyusahkan Ibu Bapa<\/strong><\/p>\n Jika kita menggembirakan hati ibu bapa kita, mereka akan mendoakan kita sepenuh hati yang mana akan membantu kita di dunia dan akhirat. Sebaliknya, mengabaikan ibu bapa dan menyakiti hati mereka adalah dosa besar yang akan menghilangkan segala kebaikan, kebahagiaan dan keberkatan dalam hidup kita. \u200e<\/p>\n Tambahan pula, dilaporkann bahawa orang yang menganiaya ibu bapanya akan mendapat hukuman di dunia, selain daripada azab yang akan diterimanya di akhirat. \u200e<\/p>\n Rasulullah (sallaallahu alaihi wasallam) bersabda, \u201cAllah Ta’ala akan mengampuni segala dosa yang Dia kehendaki, selain dosa menderhaka kepada ibu bapa (iaitu Allah Ta’ala secara umumnya tidak mengampuni dosa ini tanpa meminta ampun kepada ibu bapanya). \u200e<\/p>\n \u201cSesungguhnya Allah Ta’ala akan memberi azab kepada seseorang di dunia sebelum dia meninggal dunia (iaitu selain daripada azab yang dititipkan untuknya di akhirat kerana menyakiti ibu bapanya, dia akan mendapat azab di dunia).\u201d\u200e[8]<\/sup><\/p>\n Walau bagaimanapun, adalah penting untuk diingat bahawa jika ibu bapa seseorang itu mengarahkan dia untuk melakukan sesuatu yang bertentangan dengan syariat, maka dia hendaklah dengan penuh hormat tidak melakukan perbuatan tersebut, kerana ketaatan kepada Allah Ta’ala adalah keutamaan yang pertama.\u200e<\/p>\n Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) Melayani Ibunya<\/strong><\/p>\n Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) adalah seorang Sahabat yang terkenal dari kalangan Sahabah \u200eRasulullah (sallallahu alaihi wasallam). Beliau memeluk Islam pada tahun 7 H. dan kekal bersama Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) sehingga akhir hayat baginda. Walaupun beliau hanya menghabiskan beberapa tahun bersama Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam), Allah Ta’ala mengurniakan beliau dengan penghormatan untuk meriwayatkan jumlah hadis terbanyak dari Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam).<\/p>\n Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) sentiasa berkhidmat untuk ibunya yang telah lanjut usia dan memerlukan khidmatnya. Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) telah memerintahkan baginda untuk kekal dalam khidmat ibunya yang sudah tua.\u200e<\/p>\n Dilaporkan bahawa pada peristiwa Perang Khaibar, Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam)\u200e menasihati para Sahabah (radhiallahu anhum) dan menggalakkan mereka untuk mengambil bahagian dalam jihad. Mendengar ini, para Sahabat (radhiallahu anhum) segera bergegas untuk bersiap-siap untuk jihad.\u200e<\/p>\n Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) juga bersemangat untuk menyertai perang dan berjihad di sisi Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam). Namun, ibunya memerlukan bantuan dan khidmatnya. Oleh itu, beliau pergi kepada ibunya dan berkata, “Tolong izinkan saya untuk bersiap-siap dan pergi berjihad, kerana Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) telah memerintahkan para Sahabat (radhiallahu anhum) untuk bersiap-siap dan keluar untuk berjihad.”\u200e<\/p>\n Mendengar ini, ibunya berasa tidak senang dan berkata, \u201cBagaimana kamu boleh pergi sedangkan kamu tahu kesukaran yang akan ibu alami apabila kamu tiada di sini?\u201d Namun, kerana keinginannya untuk menyertai Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam), beliau mendesak dengan berkata, \u201cSaya tidak boleh tinggal dan berpisah dengan Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam)!\u201d \u200e<\/p>\n Ibunya terus merayu kepadanya dan bahkan mengingatkannya tentang haknya ke atasnya kerana dia membesarkannya dan menyusukannya semasa bayi, namun beliau kelihatan bertekad untuk menyertai Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam).\u200e<\/p>\n Ibu Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) datang kepada Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) secara rahsia dan memberitahu baginda tentang apa yang telah berlaku. Beliau menjelaskan bahawa anaknya tidak sabar-sabar untuk menyertai ekspedisi itu, tetapi dia memerlukan khidmatnya di rumah. Setelah mendengar keluhannya, Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) berkata, \u201cKamu boleh pergi, kerana keperluanmu akan dipenuhi.\u201d \u200e<\/p>\n Selepas itu, apabila Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) datang kepada Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam), Rasulullah \u200e(sallallahu alaihi wasallam) berpaling daripadanya. Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) segera menyedari bahawa Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) tidak senang dengannya dan dengan itu berkata, “Wahai Rasul Allah \u200e(sallallahu alaihi wasallam)! Aku perhatikan bahawa kamu berpaling daripada ku, dan aku tahu bahawa kebencianmu kepadaku hanyalah disebabkan oleh beberapa keluhan yang kamu dengar tentangku.” \u200e<\/p>\n Rasulullah (sallallahu alaihi wasallam) berkata kepadanya, “Apakah kamu orang yang ibunya harus merayu kepadanya, sehingga dia harus mengingatkannya tentang haknya ke atasnya kerana menyusuinya! Apabila kamu berbakti kepada ibu bapamu, adakah kamu menyangka bahawa kamu tidak berada di jalan Allah Ta’ala? Sebaliknya, apabila seseorang itu menunjukkan kebaikan kepada ibu bapanya, maka dia benar-benar berada di jalan Allah \u200eTa’ala!\u201d\u200e<\/p>\n Oleh itu, Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) tetap tinggal di rumah bersama ibunya dan tidak menyertai ekspedisi itu. Malah, Saidina Abu Hurairah (radhiallahu anhu) kemudiannya menyebut, \u201cSelama dua tahun berikutnya, sehingga kematian ibuku, aku tetap bersamanya, dalam khidmatnya, dan tidak menyertai mana-mana ekspedisi jihad.\u201d\u200e[9]<\/sup><\/p>\n Dari Hadis ini, kita memahami pahala besar yang akan diterima oleh seseorang kerana melibatkan diri dalam \u200ekhidmat untuk ibu bapanya.\u200e<\/p>\n Empat Belas Hak Ibu Bapa<\/strong><\/p>\n Moulana Abraarul Haqq Saheb (rahimahuAllah) telah menyebut 14 perkara mengenai hak ibu bapa (7 perkara mengenai memenuhi hak mereka semasa hayat mereka dan 7 perkara mengenai memenuhi hak mereka selepas kematian mereka).\u200e<\/p>\n Tujuh Hak semasa hidup mereka<\/strong><\/p>\n 1.\u200e Azmat: Menghormati mereka<\/p>\n 2.\u200e Mahabbat: Mencintai dan berkasih sayang kepada mereka<\/p>\n 3.\u200e Itaa\u2019at: Mentaati mereka<\/p>\n 4.\u200e Khidmat: Melayani mereka<\/p>\n 5.\u200e Fikr-e-Raahat: Memberikan mereka kemudahan dan keselesaan<\/p>\n 6.\u200e Raf-e-Haajat: Menjaga kesemua keperluan mereka<\/p>\n 7.\u200e Sering melawat mereka<\/p>\n Tujuh Hak selepas Kematian mereka<\/strong><\/p>\n 1.\u200e Doa-e-Maghfirat: Memohon ampun kepada Allah Ta’ala dan supaya Allah Ta’ala mencurahkan rahmat-Nya yang istimewa kepada mereka<\/p>\n 2.\u200e Esaal-e-Sawaab: Selalu menyampaikan sawaab (pahala) kepada mereka (dengan memberikan \u200esedekah, melakukan ibadat sunnah, dsb. dan menyampaikan pahalanya kepada mereka)\u200e<\/p>\n 3.\u200e Ikraam-e-A\u2019izzah wa Ahbaab wa Ahl-e-Qaraabat: Menghormati dan memuliakan saudara mara, sahabat dan sekutu mereka<\/p>\n 4.\u200e I\u2019aanat-e-A\u2019izzah wa Ahbaab wa Ahl-e-Qaraabat: Membantu dan menolong saudara-mara, sahabat dan sekutu mereka mengikut kemampuan dan keupayaan kamu<\/p>\n 5.\u200e Adaa-e-Dain wa Amaanat: Membayar hutang mereka dan mengembalikan apa-apa amanah<\/p>\n 6.\u200e Tanfeez-e-Jaaiz Wasiyyat: Melaksanakan wasiat mereka yang dibenarkan<\/p>\n 7. Sering menziarahi kubur mereka.[10]<\/sup><\/p>\n [1]<\/sup> \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0631\u0627\u0621: 23<\/p>\n [2]<\/sup> \u0633\u0646\u0646 \u0627\u0644\u062a\u0631\u0645\u0630\u064a\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 1899\u060c \u0627\u0644\u0645\u0633\u062a\u062f\u0631\u0643 \u0644\u0644\u062d\u0627\u0643\u0645\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 7249 \u0648\u0642\u0627\u0644: \u0647\u0630\u0627 \u062d\u062f\u064a\u062b \u0635\u062d\u064a\u062d \u0639\u0644\u0649 \u0634\u0631\u0637 \u0645\u0633\u0644\u0645 \u0648\u0644\u0645 \u064a\u062e\u0631\u062c\u0627\u0647 \u0648\u0648\u0627\u0641\u0642\u0647 \u0627\u0644\u0630\u0647\u0628\u064a<\/p>\n [3]<\/sup> \u0633\u0646\u0646 \u0627\u0628\u0646 \u0645\u0627\u062c\u0647\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 3662\u060c \u0648\u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0628\u0648\u0635\u064a\u0631\u064a \u0641\u064a \u0645\u0635\u0628\u0627\u062d \u0627\u0644\u0632\u062c\u0627\u062c\u0629 4\/99: \u0647\u0630\u0627 \u0625\u0633\u0646\u0627\u062f \u0636\u0639\u064a\u0641<\/p>\n [4]<\/sup> \u0645\u0633\u0646\u062f \u0623\u0628\u064a \u064a\u0639\u0644\u0649 \u0648\u0631\u0648\u0627\u062a\u0647 \u062b\u0642\u0627\u062a \u0643\u0645\u0627 \u0641\u064a \u0625\u062a\u062d\u0627\u0641 \u0627\u0644\u062e\u064a\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0645\u0647\u0631\u0629\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 5016<\/p>\n [5]<\/sup> \u0634\u0639\u0628 \u0627\u0644\u0625\u064a\u0645\u0627\u0646\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 7550\u060c \u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0639\u0644\u0627\u0645\u0629 \u0627\u0644\u0633\u064a\u0648\u0637\u064a \u0631\u062d\u0645\u0647 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0641\u064a \u062a\u062f\u0631\u064a\u0628 \u0627\u0644\u0631\u0627\u0648\u064a 1\/331: \u0623\u0648 \u0641\u064a \u0645\u0624\u0644\u0641 \u0645\u0639\u062a\u0628\u0631 \u0643\u062a\u0635\u0627\u0646\u064a\u0641 \u0627\u0644\u0628\u064a\u0647\u0642\u064a\u060c \u0641\u0642\u062f \u0627\u0644\u062a\u0632\u0645 \u0623\u0646 \u0644\u0627 \u064a\u062e\u0631\u062c \u0641\u064a\u0647\u0627 \u062d\u062f\u064a\u062b\u0627 \u064a\u0639\u0644\u0645\u0647 \u0645\u0648\u0636\u0648\u0639\u0627<\/p>\n [6]<\/sup> \u0634\u0639\u0628 \u0627\u0644\u0625\u064a\u0645\u0627\u0646\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 7472\u060c \u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0639\u0644\u0627\u0645\u0629 \u0627\u0644\u0633\u064a\u0648\u0637\u064a \u0631\u062d\u0645\u0647 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0641\u064a \u062a\u062f\u0631\u064a\u0628 \u0627\u0644\u0631\u0627\u0648\u064a 1\/331: \u0623\u0648 \u0641\u064a \u0645\u0624\u0644\u0641 \u0645\u0639\u062a\u0628\u0631 \u0643\u062a\u0635\u0627\u0646\u064a\u0641 \u0627\u0644\u0628\u064a\u0647\u0642\u064a\u060c \u0641\u0642\u062f \u0627\u0644\u062a\u0632\u0645 \u0623\u0646 \u0644\u0627 \u064a\u062e\u0631\u062c \u0641\u064a\u0647\u0627 \u062d\u062f\u064a\u062b\u0627 \u064a\u0639\u0644\u0645\u0647 \u0645\u0648\u0636\u0648\u0639\u0627<\/p>\n [7]<\/sup> \u0645\u0633\u0646\u062f \u0623\u0628\u064a \u064a\u0639\u0644\u0649\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 4425\u060c \u0648\u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0639\u0644\u0627\u0645\u0629 \u0627\u0644\u0647\u064a\u062b\u0645\u064a \u0631\u062d\u0645\u0647 \u0627\u0644\u0644\u0647: \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0623\u062d\u0645\u062f \u0648\u0623\u0628\u0648 \u064a\u0639\u0644\u0649 \u0648\u0631\u062c\u0627\u0644\u0647 \u0631\u062c\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0635\u062d\u064a\u062d \u0643\u0630\u0627 \u0641\u064a \u0645\u062c\u0645\u0639 \u0627\u0644\u0632\u0648\u0627\u0626\u062f\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 15736\u060c \u0623\u0633\u062f \u0627\u0644\u063a\u0627\u0628\u0629: 1\/408 \u060c \u0627\u0644\u062a\u0628\u0635\u0631\u0629 \u0644\u0627\u0628\u0646 \u0627\u0644\u062c\u0648\u0632\u064a: 1\/191<\/p>\n [8]<\/sup> \u0634\u0639\u0628 \u0627\u0644\u0625\u064a\u0645\u0627\u0646\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 7506\u060c \u060c \u0642\u0627\u0644 \u0627\u0644\u0639\u0644\u0627\u0645\u0629 \u0627\u0644\u0633\u064a\u0648\u0637\u064a \u0631\u062d\u0645\u0647 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0641\u064a \u062a\u062f\u0631\u064a\u0628 \u0627\u0644\u0631\u0627\u0648\u064a 1\/331: \u0623\u0648 \u0641\u064a \u0645\u0624\u0644\u0641 \u0645\u0639\u062a\u0628\u0631 \u0643\u062a\u0635\u0627\u0646\u064a\u0641 \u0627\u0644\u0628\u064a\u0647\u0642\u064a\u060c \u0641\u0642\u062f \u0627\u0644\u062a\u0632\u0645 \u0623\u0646 \u0644\u0627 \u064a\u062e\u0631\u062c \u0641\u064a\u0647\u0627 \u062d\u062f\u064a\u062b\u0627 \u064a\u0639\u0644\u0645\u0647 \u0645\u0648\u0636\u0648\u0639\u0627<\/p>\n [9]<\/sup> \u0627\u0644\u0645\u0639\u062c\u0645 \u0627\u0644\u0643\u0628\u064a\u0631\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 7897\u060c \u0648\u0641\u064a\u0647 \u0639\u0644\u064a \u0628\u0646 \u064a\u0632\u064a\u062f \u0627\u0644\u0623\u0644\u0647\u0627\u0646\u064a \u0648\u0647\u0648 \u0636\u0639\u064a\u0641 \u0643\u0645\u0627 \u0641\u064a \u0645\u062c\u0645\u0639 \u0627\u0644\u0632\u0648\u0627\u0626\u062f\u060c \u0627\u0644\u0631\u0642\u0645: 9650<\/p>\n [10]<\/sup> \u062d\u064a\u0627\u062a\u0650 \u0623\u0628\u0631\u0627\u0631: \u0635\u0640 291<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Di antara nikmat Allah Ta’ala yang paling besar kepada seseorang adalah anugerah ibu bapa. Nikmat ibu bapa sangat berharga dan tidak boleh ditukar ganti sehingga ianya diberikan kepada seseorang hanya sekali dalam seumur hidupnya. \u200e Sebagaimana nikmat hidup hanya diberikan sekali kepada seseorang, dan apabila ia berakhir, ia tidak akan kembali, begitu juga nikmat ibu …<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3111,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[52,42],"tags":[],"class_list":["post-3109","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","","category-taat-dan-berbuat-baik-kepada-ibu-bapa","category-taman-taman-cinta"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3109","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3109"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3109\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3238,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3109\/revisions\/3238"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3111"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3109"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3109"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ms.alislaam.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3109"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n